Navanath Bhaktisaar · English Transliteration
ADHYAYA 1 --- PRATHAMODHYAYA
Transliteration only (no Devanagari) →
Offered with gratitude to the singers. Listen, and let their voices carry the verses.
As the Dwapara Yuga ends, Uddhava asks Lord Krishna how humans will survive the hardships and false prophets of the upcoming Kali Yuga. In response, Krishna summons the Navanarayanas (nine celestial sages) and commands them to incarnate on Earth to protect dharma. Sage Kavi is chosen to descend first as the master Machchindranath. The incarnation begins when divine energy falls into the Kshirodaka Ocean and is swallowed by a fish. Nearby on the seashore, Lord Shiva is secretly teaching the ultimate knowledge of reality to Goddess Parvati. While Parvati drifts off to sleep, the unborn child inside the fish listens intently and responds aloud, earning Shiva's highest blessings. The fish later deposits an egg on the riverbank, and a fisherman named Kamik finds the newborn boy, naming him Machchindra. Driven by natural compassion, the young child routinely frees the captured fish back into the water, sparking his father's anger over their lost livelihood. Choosing renunciation over worldly life, the five-year-old child leaves his family behind and travels north to Badrinath to begin intense, lifelong austerities.
Invocation
श्रीगणेशाय नमः । श्रीगुरुभ्यो नमः । श्रीपांडुरंगाय नमः । श्रीकुलदेवतायै नमः । श्रीमातापितृभ्यां नमः ।
Shri Ganeshaaya Namah | Shri Gurubhyo Namah | Shri Paandurangaaya Namah | Shri Kuladevataayai Namah | Shri Maataa pitribhyaam Namah |
Ovee 1
ॐ नमो जी हेरंबमूर्ती । वक्रतुंडा गणाधिपती । विद्यार्णवा कळासंपत्ती । भक्तसंकट वारीं गजानन ॥ १ ॥
Om namo jee Heramba-moortee | Vakratundaa Gana-Adhipatee | Vidyaa-arnavaa kalaa-sampattee | Bhakta-sankata vaaree Gajaanana ||
Ovee 2
सदैव धवला श्वेतपद्मा । विद्याभूषित कलासंपन्नधामा । तुझ्या वंदितों पादपद्मा । ग्रंथाक्षरां बोलवीं ॥ २ ॥
Sadaiva dhavalaa shveta-padmaa | Vidyaa-bhooshita kalaa-sampanna-dhaamaa | Tujhyaa vandito paada-padmaa | Granthaa-aksharaa bolavee ||
Ovee 3
तूं निव्वळ निरंजन निर्विकार । परी भक्ततरज्जुबंधनाधार । प्रेमें संभवोनि मूर्ति साकार । आम्हां दासां मिरविसी ॥ ३ ॥
Too nischvala Niranjana nirvikaaru | Paree bhakta-rajju bandhanaa dhaaru | Preme sambhavoni moorti saakaaru | Aamhaa daasaa miravisee ||
Ovee 4
तरी वक्रतुंडा पाशांकुशधरा । किंकिणीमंडिता ग्रंथादरा । येऊनि स्वामी वदनसुंदरा । मम रसनारस सेवीं कां ॥ ४ ॥
Taree Vakratundaa paashaan kusha dharaa | Kinkinee-manditaa granthaa-aadaraa | Yeuuni Svaamee vadana-sundaraa | Mama rasanaa rasa sevee kaa ||
Ovee 5
अगा अर्थ-लिंग-प्रकरण-र्हस्व- । दीर्घ शृंगार धारणा सुरस । छंद ताल नवरस । ग्रंथामाजी आदरीं कां ॥ ५ ॥
Agaa artha-linga-prakarana-rhasva | Deergha shringaara dhaaranaa surasu | Chanda taala navarasu | Granthaa-maajee aadaree kaa ||
Ovee 6
हे गणाधिपते गणराज । मी अबुध वर्णना आहे सहज । परी कृपा करोनि सकळां भोज । विकळ आपदा हरी आतां ॥ ६ ॥
Hey Ganadhipate Ganaraaju | Mee abudha varnanaa aahe sahaju | Paree kripaa karoni sakalaa bhoju | Vikala aapadaa Haree aataa ||
Ovee 7
हे मोरेश्वरा गणाधिपति । सर्वविषयाधीशमूर्ती । मंगळारंभी मंगळाकृती । आरंभी स्तुती प्रार्थितों ॥ ७ ॥
Hey Moreshvaraa Ganadhipati | Sarva-vishaya-adheesha-moortee | Mangala-aarambhee mangala-aakritee | Aarambhee stutee praarthito ||
Ovee 8
तरी सरस्वती कळामांदुस । सवे घेऊनि वाहनहंस । या संतांगणीं येऊनि सभेस । विराजावें महाराजा ॥ ८ ॥
Taree Sarasvatee kalaa-maandusu | Save gheuuni vaahana-hansu | Yaa santa anganee yeuuni sabhesu | Viraajaave Mahaaraajaa ||
Ovee 9
जी मंगलदायक वाग्भवानी । चातुर्यसरिता ब्रह्मनंदिनी । ती महाशक्ती हंसवाहिनी । घेऊनि घेई महाराजा ॥ ९ ॥
Jee mangala-daayaka Vaagbhavaanee | Chaaturya-saritaa Brahma Nandinee | Tee mahaa shaktee hansa-vaahinee | Gheuuni gheee Mahaaraajaa ||
Ovee 10
जीचेनि कृपें वांकुडें दृष्टी । वाचस्पतीच्या मिरवती कोटी । ती माय तूं सवें गोरटी । घेऊनि येई महाराजा ॥ १० ॥
Jeecheni kripe vaankude drishtee | Vaachaspateechyaa miravatee kotee | Tee Maaya too save goratee | Gheuuni yeee Mahaaraajaa ||
Ovee 11
असो ऐसें पाचारणवचन । ग्लानित भावना सम्यक् पाहून । ग्रंथासनीं मूर्तिमंत येऊन । वरालागीं ओपिजे ॥ ११ ॥
Aso aise paachaarana-vachanu | Glaanita bhaavanaa samyaku paahuunu | Granthaa-aasanee moortimanta yeuunu | Varaa laagee opije ||
Ovee 12
सकळसिद्धि पूर्णपणा । पावोत ऐशा विनीतवचना । वरद मौळी हस्तकंजना । स्पर्शोंनि ज्ञान मिरविलें ॥ १२ ॥
Sakala siddhi poorna panaa | Paavota aishaa vineeta-vachanaa | Varada-maulee hasta-kanjanaa | Sparshonni jnyaana miravile ||
Ovee 13
म्हणे महाराजा कलोत्तमा । सिद्धी पावेल काव्यमहिमा । ऐसें बोलोनि सुशीलधामा । रसने स्थापिली सरस्वती ॥ १३ ॥
Mhane Mahaaraajaa kalottamaa | Siddhee paavela kaavya-mahimaa | Aise boloni susheela-dhaamaa | Rasane sthaapilee Sarasvatee ||
Ovee 14
यापरी नमितों श्रीगुरुराज । जो अज्ञानतमीं सविता विराजे । जो मोक्षपदातें वरवूनि काज । साधकातें विराजवी ॥ १४ ॥
Yaaparee namito Shreeguru raaju | Jo ajnyaana tamee Savitaa viraaje | Jo moksha-padaate varavuuni kaaju | Saadhakaate viraajavee ||
Ovee 15
तो ज्ञानेश गुरु ज्ञानदिवटी । संजोगोनि बैसला मम पृष्ठीं । लेखणी कवळोनि करसंपुटीं । ग्रंथालागीं आदरीतसे ॥ १५ ॥
Toh Jnyaanesha Guru jnyaana divatee | Sanjogoni baisalaa mama prishthee | Lekhanee kavaloni kara-samputee | Granthaa laagee aadareetase ||
Ovee 16
वरदहस्तें स्पर्शोनि मौळी । फेडिली सकळ अज्ञानकाजळी । यापरी तया बद्धांजुळीं । अनन्यभावें नमितों मी ॥ १६ ॥
Varada haste sparshoni maulee | Phedilee sakala ajnyaana-kaajalee | Yaaparee tayaa baddhanjulee | Ananya-bhaave namito mee ||
Ovee 17
जो नरहरिवंशीं विजयध्वज । धुंडिराज नाम तयाचें साजे । तोही पृष्ठीं बैसोनि सहज । ग्रंथालागीं आदरीतसे ॥ १७ ॥
Jo Narahari vamshee vijaya-dhvaju | Dhundiraaja naama tayaache saaje | Tohee prishthee baisoni sahaju | Granthaa laagee aadareetase ||
Ovee 18
आतां नमूं ज्ञानशक्ती । जी सत्तामयी चिद्भगवती । अनन्यभावें चरणांवरती । भाळ तिचिये अर्पोनियां ॥ १८ ॥
Aataa namoo jnyaana shaktee | Jee sattaa mayee Chit-bhagavatee | Ananya-bhaave charanaa varatee | Bhaala tichiye arponiyaa ||
Ovee 19
यापरी नमिती श्रोते संत । कीं तुमच्या गृहींचा मी अतीत । तरी ग्रंथांतरीं सुरस नितांत । प्रेमभरित दाटवा ॥ १९ ॥
Yaaparee namitho shrote santu | Kee tumachyaa griheenchaa mee ateetu | Taree grantha antaree surasa nitaantu | Prema bharita daatavaa ||
Ovee 20
अहो प्राज्ञिक संत श्रोतीं । प्रत्यक्ष तुम्ही महेशमूर्ती । तुम्हां वर्णावया अबुध शक्ती । मजमाजी केवीं मिरवेल ॥ २० ॥
Aho praajnyika santa shrotee | Pratyaksha tumhee Mahesha-Moortee | Tumhaa varnaavayaa abudha shaktee | Maja maajee kevee miravelu ||
Ovee 21
परी धन्य तुम्ही भक्तिवाडें । स्वीकारितां बोल बोबडे । जड बाळा उभवोनि कोडें । जगामाजी मिरवितां ॥ २१ ॥
Paree dhanya tumhee bhaktivaade | Sveekaaritaa bola bobade | Jada baalaa ubhavoni kode | Jagaa-maajee miravitaa ||
Ovee 22
कीं पहा जैसें कांचमण्यास । सोमकांत नांव ठेविलें त्यास । तेणेंचि शब्दें लाज सोमास । वरवूनि बुंदां ढाळीतसे ॥ २२ ॥
Kee pahaa jaise kaancha-manyaasu | Somakaanta naava thevile tyaasu | Tenonchi shabde laaja Somaasu | Varavuuni bundaa dhaaleetase ||
Ovee 23
तेवीं तुमचा शरणागत । नरहरि मालू धुंडीसुत । तस्मात् महंत श्रोते संत । करा सरतें आपणांतरी ॥ २३ ॥
Tevee tumachaa sharana-aagatu | Narahari Maaloo Dhundee-Sutu | Tasmaatu mahanta shrote santu | Karaa sarate aapana antaree ||
Ovee 24
यापरी पूर्वी कथासारामृत ग्रंथ । वदविला तुम्हीं श्रद्धायुक्त । आतांही ओपूनि वरद हस्त । भक्तिसार वदवा हा ॥ २४ ॥
Yaaparee poorvee Kathaa-Saara-Amrita granthu | Vadavilaa tumhee shraddhaa-yuktu | Aataanhee opuuni varada hastu | Bhakti Saara vadavaa haa ||
Ovee 25
जे संत झाले जगद्विख्यात । तयांचें माहात्म्य वदविलें समस्त । परी सारासार कथा त्यांत । उरल्या असती महाराज ॥ २५ ॥
Je santa jhaale jagat-vikhyaatu | Tayaanche maahaatmya vadavile samastu | Paree saaraa saara kathaa tyaantu | Uralyaa asatee Mahaaraaja ||
Ovee 26
जया संतांच्यापायीं रत । गुरुमूर्ती प्रतापवंत । की ज्यांनी सांप्रदाय जगद्विख्यात । जगामाजी स्थापिले ॥ २६ ॥
Jayaa santaanchyaa-paayee ratu | Guru moortee prataapa-vantu | Kee jyaannee saampradaaya jagat-vikhyaatu | Jagaa-maajee sthaapile ||
Ovee 27
तरी त्यांची सर्व कथा ग्रंथी । स्वीकारावया अवधान द्यावें श्रोतीं । असो कलिप्रारंभीं रमापती । नवनारायणा पाचारी ॥ २७ ॥
Taree tyaanchee sarva kathaa granthee | Sveekaaraavayaa avadhaana dyaave shrotee | Aso kali-praarambhee Ramaapatee | Nava-Naaraayanaa paachaaree ||
Ovee 28
उद्धवासी बैसवोनि सन्निध । कनकासनीं यादववृंद । तव ते नवनारायण प्रसिद्ध । प्रविष्ट झाले द्वारके ॥ २८ ॥
Uddhavaasee baisavoni sannidhu | Kanaka-aasanee Yadavavrindu | Tava tey Nava Naaraayana prasiddhu | Pravishta jhaale Dvaarake ||
Ovee 29
कवि प्रथम हरि दुसरा । अंतरिक्ष तृतीय होय चतुर । महाप्राज्ञिक प्रबुद्ध नर । नारायण चतुर्थ तो ॥ २९ ॥
Kavi prathama Hari dusaraa | Antariksha triteeya hoya chaturu | Mahaa praajnyika Prabuddha naru | Naaraayana chaturtha toh ||
Ovee 30
पंचम महाराज पिप्पलायन । सहावा आविर्होत्र नारायण । सातवा द्रुमिल आठवा चमस जाण । करभाजन नववा तो ॥ ३० ॥
Panchama Mahaaraaja Pippalaayanu | Sahaavaa Aavirhotra Naaraayanu | Saatavaa Drumila aathavaa Chamasa jaanu | Karabhaajana navavaa toh ||
Ovee 31
ऐसे नवनारायण महाराज । द्वारकेंत पातले सहजासहज । रमापतीचें पाचारणचोज । दृश्य झाले धवळारी ॥ ३१ ॥
Aise Nava Naaraayana Mahaaraaju | Dvaaraketa paatale sahajaa-sahaju | Ramaapatee che paachaarana-choju | Drishya jhaale dhavalaaree ||
Ovee 32
हरीनें पाहतांचि नारायण । सोडिता जाहला सिंहासन । परम गौरविले आलिंगून । कनकासनीं बैसविले ॥ ३२ ॥
Hareene paahataanchi Naaraayanu | Soditaa jaahalaa sinhaasanu | Parama gauravile aalinguunu | Kanaka-aasanee baisavile ||
Ovee 33
सकलवैभवभूषणाकार । मेळवोनि सकळ अर्चासंभार । सारिता झाला सपरिकर । षोडशोपचारें पूजेसी ॥ ३३ ॥
Sakala-vaibhava-bhooshanaa-kaaru | Melavoni sakala archaa-sambhaaru | Saaritaa jhaalaa saparikaru | Shodasha-upachaare poojesee ||
Ovee 34
हरिचा गौरव पाहोन । बोलते झाले नारायण । कवण अर्थी पाचारण । आम्हांसी केलें श्रीरंगा ॥ ३४ ॥
Harichaa gaurava paahonu | Bolate jhaale Naaraayanu | Kavana arthee paachaaranu | Aamhaansee kele Shree Rangaa ||
Ovee 35
हरि म्हणे जो महाराजा । कीं मनीं काम वेधला माझ्या । कलींत अवतार घेणें ओजा । तुम्हीं आम्हीं चलावें ॥ ३५ ॥
Hari mhane jo Mahaaraajaa | Kee manee kaama vedhalaa maajhyaa | Kaleeta avataara ghene ojaa | Tumhee aamhee chalaave ||
Ovee 36
जैसे समुच्चये एकमेळीं । राजहंस जाती उदधिजळीं । तेवीं तुम्हीं कृपाकल्लोळीं । अवतारदीक्षा मिरवावी ॥ ३६ ॥
Jaise samruchchaye ekamelee | Raajahansa jaatee udadhijalee | Tevee tumhee kripaa-kallolee | Avataara deekshaa miravaavee ||
Ovee 37
येरु म्हणती जनार्दना । अवतार घ्यावा कवणे स्थाना । कवण नामीं कवण लक्षणां । जगामाजी मिरवावें ॥ ३७ ॥
Yeru mhanatee Janaardanaa | Avataara ghyaavaa kavane sthaanaa | Kavana naamee kavana lakshanaa | Jagaa-maajee miravaave ||
Ovee 38
यावरी बोले द्वारकाधीश । कवि नारायण जो कां प्रत्यक्ष । तेणें मच्छिंद्र होऊनि दक्ष । जगामाजी मिरवावें ॥ ३८ ॥
Yaavaree bole Dvaarakaa-Adheeshu | Kavi Naaraayana jo kaa pratyakshu | Tene Machchindra houuni dakshu | Jagaa-maajee miravaave ||
Ovee 39
यावरी हरी जो महादक्ष । तो तंव शिष्य होऊनी प्रत्यक्ष । महाराज नामें तो गोरक्ष । जगामाजी मिरविजे ॥ ३९ ॥
Yaavaree Haree jo mahaa dakshu | Toh tava shishya houunee pratyakshu | Mahaaraaja naame toh Gorakshu | Jagaa-maajee miravije ||
Ovee 40
यापरी अंतरिक्ष नारायण नाम । तो जालिंदर मिरविजे प्रकाम । तयाचा शिष्य भक्तिद्रुम । प्रबुद्ध नामे कानिफा ॥ ४० ॥
Yaaparee Antariksha Naaraayana naamu | Toh Jaalindara miravije prakaamu | Tayaachaa shishya bhakti drumu | Prabuddha naame Kaaniphaa ||
Ovee 41
यापरी पंचम पिप्पलायन प्रकाम । मिरविजे जगीं चरपट नाम । आविर्होत्र जो योगद्रुम । मिरविजे जगीं नामें नागेश ॥ ४१ ॥
Yaaparee panchama Pippalaayana prakaamu | Miravije jagee Charapata naamu | Aavirhotra jo yoga-drumu | Miravije jagee naame Naagesha ||
Ovee 42
यापरी द्रुमिल अतिसमर्थ । जगीं मिरविजे भरतनाथ । आणि चमस नारायण जगीं विख्यात । रेवणनामें मिरविजे ॥ ४२ ॥
Yaaparee Drumila ati-samarthu | Jagee miravije Bharata Naathu | Aani Chamasa Naaraayana jagee vikhyaatu | Revana naame miravije ||
Ovee 43
नववा तो करभाजन । तो गहिनी ऐसें मिरविजे नाम । ऐसे अवतार महीकारण । दीक्षेप्रति मिरवावे ॥ ४३ ॥
Navavaa toh Karabhaajanu | Toh Gahinee aise miravije naamu | Aise avataara mahee kaaranu | Deekshe-prati miravaave ||
Ovee 44
म्हणाल एकटपणीं वास । करणें सांगतां आम्हीं कलीस । तरी तुम्हांसवें अवतारास । बहुत येतील महाराजा ॥ ४४ ॥
Mhanaala ekata panee vaasu | Karane saangataa aamhee Kaleesu | Taree tumhaan save avataaraasu | Bahuta yeteela Mahaaraajaa ||
Ovee 45
प्रत्यक्ष कवि वाल्मीक सुरस । तो पुढे होईल तुलसीदास । आणि शुक्र महाराज जो ब्रह्मभास । कबीर भक्त होईल तो ॥ ४५ ॥
Pratyaksha kavi Vaalmeeka surasu | Toh pudhe hoeela Tulasee-daasu | Aani Shukra Mahaaraaja jo Brahma-bhaasu | Kabeera bhakta hoeela toh ||
Ovee 46
यापरी जो व्यास मुनी । तो जयदेव होईल महाप्राज्ञी । आणि उद्धव माझा प्राणाहुनी । आवडता होईल नामा तो ॥ ४६ ॥
Yaaparee jo Vyaasa munee | Toh Jayadeva hoeela mahaa-praajnyee | Aani Uddhava maajhaa praanaa-hunee | Aavadataa hoeela Naamaa toh ||
Ovee 47
आणि भक्तिप्रौढी जांबुवंत । तो नरहरि होईल नितांत । प्रत्यक्ष जो बलराम भ्रात । पुंडलीक होईल तो ॥ ४७ ॥
Aani bhakti praudhee Jaambu-vantu | Toh Narahari hoeela nitaantu | Pratyaksha jo Balaraama bhraatu | Pundaleeka hoeela toh ||
Ovee 48
मीही प्रत्यक्ष जन्मोन । ज्ञानदेव नामें मिरवीन । आणि धवलारी जो पंचानन । निवृत्तिनाथ होईल कीं ॥ ४८ ॥
Meehee pratyaksha janmonu | Jnyaana Deva naame miraveenu | Aani dhavalaaree jo Panchaananu | Nivritti-Naatha hoeela kee ||
Ovee 49
आणि सत्यनाथ चतुरानन । तो स्वनामीं मिरवील सोपान । जी योगमाया मानसमोहन । मुक्ताबाई विराजेल ॥ ४९ ॥
Aani Satya Naatha Chaturaananu | Toh svanaamee miraveela Sopaanu | Jee Yoga Maayaa maanasa-mohanu | Muktaabaaee viraajela ||
Ovee 50
यापरी प्राज्ञिक हनुमंत । तो रामदास होईल महाभक्त । आणि कुब्जा दासी मातें रमत । जनी जनांत होईल कीं ॥ ५० ॥
Yaaparee praajnyika Hanumantu | Toh Raamadaasa hoeela mahaa bhaktu | Aani Kubjaa daasee maate ramatu | Janee Janaanta hoeela kee ||
Ovee 51
असो ऐसें समुच्चयेंकरोन । कलींत वाढवावें भक्तिमाहात्म्य जाण । मग अवश्य म्हणोनि नारायण । पुढें बोलत प्रश्नातें ॥ ५१ ॥
Aso aise samuchchaye karonu | Kaleeta vaadha-vaave bhakti maahaatmya jaanu | Maga avashya mhanoni Naaraayanu | Pudhe bolata prashnaate ||
Ovee 52
म्हणती महाराजा सर्वज्ञमूर्ती । आम्हां सांगतां जन्मस्थिती । परी कवण स्थानीं केउते युक्तीं । व्यक्त होणें तें सांगा ॥ ५२ ॥
Mhanatee Mahaaraajaa Sarvagnya Moortee | Aamhaa saangataa janma sthitee | Paree kavana sthaanee keute yuktee | Vyakta hone tey saangaa ||
Ovee 53
यावरी बोले प्रत्यक्ष नारायण । कीं दीक्षेचें भविष्यपुराण । पूर्वीच कथिलें पराशरनंदने । महामुनि व्यास तो ॥ ५३ ॥
Yaavaree bole pratyaksha Naaraayanu | Kee deekshe che Bhavishya-Puraanu | Poorveecha kathile Paraashara-nandane | Mahaamuni Vyaasa toh ||
Ovee 54
अगा पूर्वी अठ्ठ्यांयशीं सहस्त्र ऋषी । निर्माण झाले विधिवीर्यासी । तें वीर्य चुकोनि ठायाठायासी । आपाप कांहीं उरलें असे ॥ ५४ ॥
Agaa poorvee aththyaa-yashee sahastra Rishee | Nirmaana jhaale Vidhi-veeryaasee | Tey veerya chukoni thaayaa-thaayaasee | Aapaapa kaanhee urale ase ||
Ovee 55
तें जीवदशे वांचोनि सत्य । महाराजा न पावे उदय । तरी ते ठायीं ठायीं केउतें वीर्य । त्याचे ठाय ऐकावें ॥ ५५ ॥
Tey jeevadashe vaanchoni satyu | Mahaaraajaa na paave udayu | Taree tey thaayee thaayee keute veeryu | Tyaache thaaya aikaave ||
Ovee 56
उपरिचर वसु यानीं असतां । वीर्य गळलें उर्वशी पाहतां । ते शरस्तंबी दुरोनि द्रवतां । आदळतां झालें त्रिभाग ॥ ५६ ॥
Uparichara Vasu yaanee asataa | Veerya galale Urvashee paahataa | Tey shara-stambee duroni dravataa | Aadalataa jhaale tribhaaga ||
Ovee 57
यमुनेंत वीर्यबिंदु द्रोणाकांठीं । पडतांचि झाले विभाग शेवटीं । दोन भाग द्रोणापोटीं । एकजळी पडियेला ॥ ५७ ॥
Yamuneta veerya bindu Dronaa-kaanthee | Padataanchi jhaale vibhaaga shevatee | Dona bhaaga Dronaapotee | Ekajalee padiyelaa ||
Ovee 58
असो पर्णद्रोणांत जो भाग पडिला । तो तत्काळ द्रोणकूपीं जन्मला । परी जळांत जो भाग पडिला । तो ग्रासिलामत्स्यानें ॥ ५८ ॥
Aso parna Dronaata jo bhaaga padilaa | Toh tatkaala Drona-koopee janmalaa | Paree jalaata jo bhaaga padilaa | Toh graasilaa-matsyaane ||
Ovee 59
तरी तें मत्स्युदरीं वीर्य । नारायण प्रत्यक्ष आहे । परी जीवदशेविण गर्भवंशोदय । होत नाहीं महाराजा ॥ ५९ ॥
Taree tey matsyudaree veeryu | Naaraayana pratyaksha aahe | Paree jeeva dashe vinaa garbha-vanshodayu | Hota naahee Mahaaraajaa ||
Ovee 60
तरी प्राज्ञिक कवि नारायण । तेणें मत्स्युदरीं जन्म घेणें । मच्छिंद्र ऐसें जगांत नामानें । मिरवावें महाराजा ॥ ६० ॥
Taree praajnyika kavi Naaraayanu | Tene matsyudaree janma ghene | Machchindra aise jagaata naamaane | Miravaave Mahaaraajaa ||
Ovee 61
यापरी शिव कामावरी कोपोन । तृतीयनेत्रींचा काढोनि अश्र । महास्मर केला भस्म तेणें । ऐसें ग्रंथ बोलती ॥ ६१ ॥
Yaaparee Shiva Kaamaa varee koponu | Triteeya netreechaa kaadhoni Agnu | Mahaasmara kelaa bhasma tene | Aise grantha bolatee ||
Ovee 62
परी तो काम द्विमूर्धनी । बैसला आहे वीर्य प्राशन करोनी । तरी तयाचे जठरीं अंतरिक्ष जाऊनी । जालिंदर नामें मिरवेल ॥ ६२ ॥
Paree toh Kaama dvi moordhanee | Baisalaa aahe veerya praashana karonee | Taree tayaache jatharee Antariksha jaauunee | Jaalindara naame miravela ||
Ovee 63
यापरी कुरुवंशीं जनमेजयें । नागसत्री आवाहन केलें आहे । तया वंशी महान पाहें । बृहद्रथ राणा मिरवेल ॥ ६३ ॥
Yaaparee Kuru vamshee Janamejaye | Naaga satree aavaahana kele aahe | Tayaa vamshee mahaana paahe | Brihadratha raanaa miravela ||
Ovee 64
तो महीलागीं करील हवन । तेव्हां गर्भ सांडील द्विमूर्धन । यज्ञकुंडीं देदिप्यमान । जालिंदरें जन्मावें ॥ ६४ ॥
Toh mahee-laagee kareela havanu | Tevhaa garbha saandeela dvi moordhanu | Yajnya-kundee dedipyamaanu | Jaalindare janmaave ||
Ovee 65
यापरी ब्रह्मवीर्य सहस्त्रेंशीं । ऋषि निर्मिले सहस्त्र अठ्यायशीं । तेव्हां वीर्य रेवातीरासी । रेवेमाजी पडियेलें ॥ ६५ ॥
Yaaparee Brahma veerya sahastren-shee | Rishi nirmile sahastra athyaa-yashee | Tevhaa veerya Revaa-teeraasee | Reve maajee padiyele ||
Ovee 66
तें महीचे परम कुशीं । वीर्य आहे रेवातीरासी । तेथें व्यापोनि जीवदशेसी । देहालागीं मिरवावें ॥ ६६ ॥
Tey maheeche parama kushee | Veerya aahe Revaa-teeraasee | Tethe vyaaponi jeevadashesee | Dehaalaagee miravaave ||
Ovee 67
तो महाराजा चमस नारायण । रेवणसिद्ध मिरविजे नामानें । रेवारेवेंत झाला जन्म । म्हणोनि नाम हे त्याचें ॥ ६७ ॥
Toh Mahaaraajaa Chamasa Naaraayanu | Revana-Siddha miravije naamaane | Revaa reveta jhaalaa janmu | Mhanoni naama hey tyaache ||
Ovee 68
तेचि वेळीं आणिक रेत । सर्पिणीमौळी अकस्मात । पडतां प्राशिले तिनें नेमस्त । भक्ष्य म्हणोनि जाण पां ॥ ६८ ॥
Techi velee aanika retu | Sarpinee-maulee akasmaatu | Padataa praashile tine nemastu | Bhakshya mhanoni jaana paa ||
Ovee 69
ते जनमेजयाचे नागसत्रांत । नाग आहुति विप्र देत । तये वेळीं आस्तिकें निश्चित । सर्पिणीतें लपविलें ॥ ६९ ॥
Tey Janamejayaache Naaga satraatu | Naaga aahuti vipra detu | Taye velee Aastike nishchvitu | Sarpineete lapavile ||
Ovee 70
ब्रह्मवीर्य उदरांत । अंडजाशुक्तिरत्नयुक्त । पुढें होईल महानाथ भविष्य जाणोनि आच्छादी ॥ ७० ॥
Brahma veerya udaraatu | Andaja-shuktee-ratna-yuktu | Pudhe hoeela Mahaanaatha bhavishya jaanoni aachchaadee ||
Ovee 71
महातरुच्या पोखरी । तक्षकात्मजा पद्मिनी नारी । ठेवितां प्राज्ञिक ऋषीश्वरी । नवमास लोटले ॥ ७१ ॥
Mahaa taru chyaa pokharee | Takshaka-aatmajaa Padminee naaree | Thevitaa praajnyika risheeshvaree | Navamaasa lotale ||
Ovee 72
असो त्या अंडजाशुक्तिकायुक्त । जीवदशा सकळ होऊनि मुक्त । तरी आविर्होत्र नारायण तेथ । संचरिजे महाराजा ॥ ७२ ॥
Aso tyaa andaja-shuktikaa-yuktu | Jeeva dashaa sakala houuni muktu | Taree Aavirhotra Naaraayana tethu | Sancharije mahaaraajaa ||
Ovee 73
वीर्य अंडजपात्र सांडोनी । गेली आहे तक्षकनंदिनी । तो वडाच्या पोखरस्थानीं । अद्यापि आहे महाराजा ॥ ७३ ॥
Veerya andaja-paatra saandonee | Gelee aahe Takshaka-Nandinee | Toh vadaachyaa pokhara-sthaanee | Adyaapi aahe mahaaraajaa ||
Ovee 74
तरी तेथें आविर्होत्र । प्रवेश करितां सत्पात्र । वटसिद्धनाथ स्वतंत्र । तया देहीं मिरवावें ॥ ७४ ॥
Taree tethe Aavir hotru | Pravesha karitaa satpaatru | Vata siddha Naatha svatantru | Tayaa dehee miravaave ||
Ovee 75
यापरी मित्ररेत मंत्रसंपत्तीं । कृपें कुरवाळील मच्छिंद्रजती । ती वरदहस्ताची उकरडा विभुती । साचोकार मिरवेल ॥ ७५ ॥
Yaaparee Mitra-reta mantra-sampattee | Kripe kuravaaleela Machchindra-jatee | Tee varadahasta achee ukaradaa vibhutee | Saacho kaara miravela ||
Ovee 76
तें मंत्रप्रतापें सूर्यवीर्य । सविताराज सांडिता होय । परी तें भविष्यकारणीं उकरडामय । वरदभस्म मिरवेल ॥ ७६ ॥
Tey mantra-prataape soorya veeryu | Savitaa raaja saanditaa hoyu | Paree tey bhavishya-kaaranee ukaradaa-mayu | Varada bhasma miravelu ||
Ovee 77
तेथें हरी जो नारायण । शीघ्र संचरोनि दीक्षाकारण । गोरक्ष ऐसें प्रतिष्ठानामानें । जगामाजी मिरवावें ॥ ७७ ॥
Tethe Haree jo Naaraayanu | Sheeghra sancharoni deekshaa kaaranu | Goraksha aise pratishthaa-naamaane | Jagaa-maajee miravaave ||
Ovee 78
यापरी मृडानीकारणी । सुरवर आलिया दक्षसदनीं । ते कमलोद्भव पाकशासनी । समारंभें पातले ॥ ७८ ॥
Yaaparee Mridaanee-kaaranee | Suravara aaliyaa Daksha-sadanee | Tey Kamalodbhava Paakasha-asanee | Samaarambhe paatale ||
Ovee 79
परी दक्षात्मजेची रुपरहाटी । नेत्रकटाक्ष पाहतां परमेष्ठी । तेणें धडाडोनि कामपाठीं । इंद्रियद्वारा द्रवला तो ॥ ७९ ॥
Paree Daksha-aatmajechee rupa-rahaatee | Netra-kataaksha paahataa Parameshthee | Tene dhadaa-doni kaama paathee | Indriya-dvaaraa dravalaa toh ||
Ovee 80
परी तो चतुराननी । बैसला होता सभास्थानीं । काम द्रवतां इंद्रियवदनीं । परम चित्तीं लाजला तो ॥ ८० ॥
Paree toh Chatur Aananee | Baisalaa hotaa samaasthaanee | Kaama dravataa indriya-vadanee | Parama chittee laajalaa toh ||
Ovee 81
मग रगडोनि चरणटांचे । छिन्नत्व केलें रेताचें । तें एक आगळें साठ सहस्त्रांचें । रेतभाग वहियेलें ॥ ८१ ॥
Maga ragadoni charana-taanche | Chinnatva kele retaache | Tey eka aagale saatha sahastraanche | Reta bhaaga vahiyele ||
Ovee 82
तें साठ सहस्त्र रेतप्रमाणासी । जीवदशा अपत्य वालखिल्यऋषींसी । झाले परी एक भागासी । वीर्य आहे तैसेच ॥ ८२ ॥
Tey saatha sahastra reta pramaa-naasee | Jeevadashaa apatya Vaalakhilya-Risheensee | Jhaale paree eka bhaagaasee | Veerya aahe taisecha ||
Ovee 83
तें लज्जायुक्त होऊनी । केरासह सांडिले भागीरथीजीवनीं । तयांतूनि एक भाग जाऊनी । कुशवेटी स्थिरावला ॥ ८३ ॥
Tey lajjaa yukta houunee | Keraa saha saandile Bhaageerathee-jeevanee | Tayaan-tuuni eka bhaaga jaauunee | Kushavantee sthiraavalaa ||
Ovee 84
तरी ते कुदरीचे निखळीं । रेतभागाची आहे वेली । ती पिप्पलायन माउली । संचारावें तेणें तेथें ॥ ८४ ॥
Taree tey kusha dareeche nikhalee | Reta-bhaagaachee aahe velee | Tee Pippalaayana maaulee | Sanchaaraave tene tethe ||
Ovee 85
टांचे चरपटलें आहे रेत । म्हणोनि नाम चरपटनाथ । जगांत मिरवोनि जगविख्यात । दीक्षेलागीं विराजावा ॥ ८५ ॥
Taanche charapatale aahe retu | Mhanoni naama Charpata Naathu | Jagaata miravoni jaga-vikhyaatu | Deekshe-laagee viraajaavaa ||
Ovee 86
यापरी कुंभोद्भवाचा उदय झाला । तो मित्रकामशराचा लोट लोटला । तो गगनपंथे विमुक्त झाला । अतिबळें करोनियां ॥ ८६ ॥
Yaaparee Kumbha-Udbhavaachaa udaya jhaalaa | Toh Mitra kaama shara achaa lota lotalaa | Toh gagana-panthe vimukta jhaalaa | Ati bale karoniyaa ||
Ovee 87
एक भाग घटीं पडतां । अगस्तिउदय झाला तत्त्वतां । एक भाग महीवरता । कैलिकसदनीं पातला ॥ ८७ ॥
Eka bhaaga ghatee padataa | Agasti udaya jhaalaa tattvataa | Eka bhaaga mahee-varataa | Kailika-sadanee paatalaa ||
Ovee 88
तो महाराज कैलिकऋषी । भिक्षाभरतरी ऊर्वशी । भरतरी म्हणती भिक्षापात्रासी । आंगणीं तें ठेविलें ॥ ८८ ॥
Toh Mahaaraaja Kailika-Rishee | Bhikshaa-Bharataree Urvashee | Bharataree mhanatee bhikshaa-paatraasee | Aanganee tey thevile ||
Ovee 89
तो मित्ररेत अकस्मात । येऊनि पडिलें भरतरीआंत । तें कैलिकें पाहोनि भविष्यांतें । भरतरी तैसें रक्षितसे ॥ ८९ ॥
Toh Mitra reta akasmaatu | Yeuuni padile Bharataree aatu | Tey Kailike paahoni bhavishyaate | Bharataree taise rakshitase ||
Ovee 90
तरी ते भरतरीरेतसंगीं । द्रुमिल नारायण प्रसंगीं । संचारोनि रेत अंगीं । भरतरी नामें मिरविजे ॥ ९० ॥
Taree tey Bharataree-reta-sangee | Drumila Naaraayana prasangee | Sanchaaroni reta angee | Bharataree naame miravije ||
Ovee 91
यापरी हिमाद्रीच्या विपिनस्थानीं । दिग्गज ठेला महीते शयनीं । तैं सरस्वतीचे उद्देशेंकरोनी । विधि वीर्यासी ढांसळला ॥ ९१ ॥
Yaaparee Himaadree-chyaa vipina-sthaanee | Diggaja thelaa maheete shayanee | Tai Sarasvatee che uddeshe karonee | Vidhi-veeryaasee dhaasalalaa ||
Ovee 92
तें वीर्य गजकर्णांत । पडतांचि झाले बिंदयुक्त । तरी कांहींसें वीर्य होऊनि विभक्त । महीवरती पडियेले ॥ ९२ ॥
Tey veerya gaja karnaatu | Padataanchi jhaale binda yuktu | Taree kaaheese veerya houuni vibhaktu | Mahee varatee padiyele ||
Ovee 93
तयावरोनि व्याघ्र चाली । चालता भेदलें पाउलीं । तया पादसंधींत तनु ओतिली । जीवदशा अत्रीची ॥ ९३ ॥
Tayaa varoni vyaaghra chaalee | Chaalataa bhedale paaulee | Tayaa paada sandheeta tanu otilee | Jeeva dashaa Atreechee ||
Ovee 94
तैसा गजकर्णसूतिकारण । प्रबुद्ध मिरविजे रेतरत्न । तया नामाभिधानी प्रयत्न । कर्णकानिफा मिरविजे ॥ ९४ ॥
Taisaa gaja Karna sooti kaaranu | Prabuddha miravije reta ratnu | Tayaa naama abhi dhaanee prayatnu | Karna-Kaaniphaa miravije ||
Ovee 95
यापरी गोरक्षाची हतवटी । पडतां वाळवंटाचे पोटी । कर्दमपुतळा करितां जेठी । अभिमंत्रोनि भविष्यांतर ॥ ९५ ॥
Yaaparee Gorakshaachee hatavatee | Padataa vaala-vantaache potee | Kardama-putalaa karitaa jethee | Abhi mantroni bhavishya-antara ||
Ovee 96
मंत्रशक्तीं विष्णुवीर्य । आव्हानिलिया पुतळामय । तैं करभाजनें संचराया । जीवदशा मिरवावी ॥ ९६ ॥
Mantra-shaktee Vishnu veeryu | Aavhaa niliyaa putalaamayu | Tai Karabhaajane sancharaayaa | Jeeva dashaa miravaavee ||
Ovee 97
ऐसें सांगोनि रमारमणे । संतुष्ट केले नवनारायण । मग परस्परें नमनानमन । करोनियां उठले ते ॥ ९७ ॥
Aise saangoni Ramaa Ramane | Santushta kele Nava Naaraayanu | Maga paraspare namanaa namanu | Karoniyaa uthale tey ||
Ovee 98
असो भगवंतेशीं नवनारायण । पाहती मंदराचळमौळीस्थान । श्रीशुकाचार्य समाधीपासीं जाऊन । समाधीतें वरियेलें ॥ ९८ ॥
Aso bhagavanteshee Nava Naaraayanu | Paahatee Mandaraa-chala maulee sthaanu | Shree-Shuka-Aachaarya samaadhee-paasee jaauunu | Samaadhee variyele ||
Ovee 99
नव समाधी मेरुपाठारी । दहावी समाधी शुकऋषीश्वरीं । असो ते दाही स्थूळशरीरीं । पुढे तेथोनियां निघाले ॥ ९९ ॥
Nava samaadhee Meru-paathaaree | Dahaavee samaadhee Shuka-Risheeshvaree | Aso tey daahee sthoola-shareeree | Pudhe tethoniyaa nighaale ||
Ovee 100
यापरी शुकवीर्याचें कथन । बद्रिकाश्रमीं सोमब्राह्मण । रंभाउद्देशें झालें पतन । कबीर तेथे जन्मला ॥ १०० ॥
Yaaparee Shuka veeryaa che kathanu | Badrikaa-Aashramee Soma-braahmanu | Rambhaa-uddeshe jhaale patanu | Kabeera tethe janmalaa ||
Ovee 101
ही कथा भक्तिकथामृतांत । वदविली आहे जगन्नाथें । आतां नवनारायण झालें व्यक्त । त्यांची कथा ऐकावी ॥ १०१ ॥
Hee kathaa Bhakti Kathaa Amritaatu | Vadavilee aahe Jagannaathe | Aataa Nava Naaraayana jhaale vyaktu | Tyaanchee kathaa aikaavee ||
Ovee 102
असो वसुवीर्य दोन्ही भाग झाला । एक मच्छीने प्राशिला । तंव कवि नारायण संचरोनि वहिला । गर्भ लागला वाढीसी ॥ १०२ ॥
Aso Vasuveerya donhee bhaaga jhaalaa | Eka machcheene praashilaa | Tava kavi Naaraayana sancharoni vahilaa | Garbha laagalaa vaadheesee ||
Ovee 103
दिवसानुदिवस नवमास । मच्छीने लोटिले जलोदरास । पुढे प्रसूत अंडज सुरस । यमुनाजळीं व्हावें जों ॥ १०३ ॥
Divasaanu-divasa navamaasu | Machcheene lotile jalodaraasu | Pudhe prasoota andaja surasu | Yamunaa-jalee vhaave jo ||
Ovee 104
तों तेथें एक कथा वर्तली । श्रीकैलासीं अपर्णा माउली । शिवासी म्हणे कृपासाउली । अनुग्रह मज द्यावा जी ॥ १०४ ॥
Toh tethe eka kathaa vartalee | Shree-Kailaasee Aparnaa maaulee | Shivaasee mhane kripaa-saaulee | Anugraha maja dyaavaa jee ||
Ovee 105
तुम्ही जपता जो मंत्र । तो मज द्यावा जी पवित्र । तेणेंकरोनि मी चिर । सनाथपणें मिरवेन जी ॥ १०५ ॥
Tumhee japataa jo mantru | Toh maja dyaavaa jee pavitru | Tene karoni mee chiru | Sanaatha-pane miravena jee ||
Ovee 106
शिव म्हणे उमे ऐक । मी मंत्र उपदेशीन सकळिक । परी एकांत ठाव अलोलिक । ऐसा जाण पाहिजे गे ॥ १०६ ॥
Shiva mhane Ume aiku | Mee mantra upadesheena sakaliku | Paree ekaata thaava aloliku | Aisaa jaana paahile ge ||
Ovee 107
अपर्णा म्हणे एकांतस्थान । तरी महीवरी शोधूं आपण । ऐसें ऐकतां दयाघन । अवश्य तीतें म्हणतसे ॥ १०७ ॥
Aparnaa mhane ekaata sthaanu | Taree maheevaree shodhoo aapanu | Aise aikataa dayaaghanu | Avashya teete mhanatase ||
Ovee 108
मग सिद्ध करोनि नंदिकेश्वर । हिंडतां स्थानें महीवर । श्रमोनि वर्ततां उमाईश्वर । यमुनेतटीं येऊनि पोंचले ॥ १०८ ॥
Maga siddha karoni Nandikeshvaru | Hindataa sthaane maheevaru | Shramoni vartataa Umaa Eashvaru | Yamuneta tee yeuuni ponchale ||
Ovee 109
मग उतरोनि नंदिकेश्वरावरुनि तीं । नंदी ठेवोनि तटावरती । उभयतां उतरोनि यमुनेसरितीं । जवळ कांठीं बैसलीं ॥ १०९ ॥
Maga utaroni Nandikeshvaraa-varuni tee | Nandee thevoni tataa-varatee | Ubhayataa utaroni Yamune-saritee | Javala kaathee baisalee ||
Ovee 110
तंव तो यमुनातटएकांत । तेथें मनुष्यांची न मिळे जात । ऐसें पाहोनि शुद्ध एकांत । तें स्थान ईश्वरासी मानलें ॥ ११० ॥
Tava toh Yamunaa-tata-ekaantu | Tethe manushyaanchee na mile jaatu | Aise paahoni shuddha ekaantu | Tey sthaana Eashvaraasee maanale ||
Ovee 111
परी तो मच्छोदरांत । कवि नारायण नेणोनि त्यांत । पार्वतीतें उपदेशित । मंत्रसंजीवनीसी नाथ ॥ १११ ॥
Paree toh machodaraatu | Kavi Naaraayana nenoni tyaatu | Paarvateete upadeshitu | Mantra-sanjeevaneesee Naathu ||
Ovee 112
तीतें तो मंत्र उपदेशितां । मच्छी तेथें होती सत्यता । तो उपदेशशब्द गर्भी तत्त्वतां । मच्छिंद्रानें ऐकला ॥ ११२ ॥
Teete toh mantra upadeshitaa | Machchee tethe hotee satyataa | Toh upadesha-shabda garbhee tattvataa | Machchindraane aikalaa |
Ovee 113
ऐकलेपरी ग्रहणचि झालें । तेणें करुनि ज्ञान प्रगटलें । मीतूंपण सर्व सरलें । सर्वचि ब्रह्म सनातन ॥ ११३ ॥
Aikale paree grahana chi jhaale | Tene karuni jnyaana pragatale | Meetoompana sarva sarale | Sarvachi Brahma sanaatana ||
Ovee 114
असो शिव पार्वतीतें पुसत । कीं कैसें चोज उपदेशांत । तूतें सांपडेल खूण ते मातें । बोलोनि दावीं अपर्णे तूं ॥ ११४ ॥
Aso Shiva Paarvateete pusatu | Kee kaise choja upadeshaantu | Toote saampadela khoona tey maate | Boloni daavee Aparne too ||
Ovee 115
ऐसें शिव तीस पुसतां । तों आधींच मच्छेंद्र झाला बोलता । म्हणे महाराजा आदिनाथा । ब्रह्मवोज मिरवेल ॥ ११५ ॥
Aise Shiva teesa pusataa | Toh aadheencha Machchendra jhaalaa bolataa | Mhane Mahaaraajaa Aadi-Naathaa | Brahmavoja miravelu ||
Ovee 116
आतां किंबहुना चराचरा । असे स्वरुपीं वृत्ति साकार । नग नोहे हेमचि सार । आब्रह्मभुवनापासोनी ॥ ११६ ॥
Aataa kimbahunaa charaacharaa | Ase svarupee vritti saakaaru | Naga nohe hemachi saaru | Aa-Brahma-bhuvanaa-paasonee ||
Ovee 117
ऐसें शिव ऐकतां वचना । जळीं पाहे चाकटोन । तों मच्छोदरीं नारायण । कवि महाराज समजला ॥ ११७ ॥
Aise Shiva aikataa vachanaa | Jalee paahe chaakatonu | Toh machcha-udaree Naaraayanu | Kavi mahaaraaja samajalaa ||
Ovee 118
मग शंकर बोलते झाले त्याते । म्हणती महाराज तूं आहेस तेथें । तरी मम उपदेशाचा तूतें । लाभ झाला कविराया ॥ ११८ ॥
Maga Shankara bolate jhaale tyaate | Mhanatee mahaaraaja too aahesi tethe | Taree mama upadeshaachaa toote | Laabha jhaalaa Kavi Raayaa ||
Ovee 119
परी हे फारचि झालें अपूर्व । पुढें ऐक आनंदपर्व । मंत्रउपदेशगौरव । दत्तमुखीं करवीन मी ॥ ११९ ॥
Paree hey phaarachi jhaale apoorvu | Pudhe aika aananda-parvu | Mantra-upadesha-gauravu | Datta mukhee karaveena mee ||
Ovee 120
तरी तुज जन्म झालियापाठीं । बद्रिकाश्रमीं यावे शेवटी । तेथे तूतें देईन भेटी । सर्व सामग्री सचिन्ह ॥ १२० ॥
Taree tuja janma jhaaliyaa paathee | Badrikaa-Aashramee yaave shevatee | Tethe toote deeena bhetee | Sarva saamagree sachinha ||
Ovee 121
ऐसें बोलोनि आदिनाथ । स्वस्थाना गेला अपर्णेसहित । येरीकडे गर्भ मच्छोदरांत । तोचि मंत्र घोकीतसे ॥ १२१ ॥
Aise boloni Aadinaathu | Svasthaanaa gelaa Aparne-sahitu | Yeree kade garbha machcha-udaraantu | Tochi mantra ghokeetase ||
Ovee 122
यापरी भरतां पूर्ण दिवस । मच्छीने प्रसूतकळा समयास । अंड सांडोनि जळतटास । मच्छी गेली जळोदरीं ॥ १२२ ॥
Yaaparee bharataa poorna divasu | Machcheene prasoota-kalaa samayaasu | Anda saandoni jala tataasu | Machchee gelee jalodaree ||
Ovee 123
असो अंड सांडोनि तीरास । मच्छी गेली जळोदरास । त्यास काहीं लोटल्या दिवस । यमुनातीरीं महाराजा ॥ १२३ ॥
Aso anda saandoni teeraasu | Machchee gelee jalodaraasu | Tyaasa kaahee lotalyaa divasu | Yamunaa-teeree Mahaaraajaa ||
Ovee 124
तंव तेथे समयकाळीं । बकपक्ष्यांची उतरली मंडळी । मीन वेंचावया यमुनाजळीं । निजगणासहित संचरले ॥ १२४ ॥
Tava tethe samaya-kaalee | Baka-pakshyaanchee utaralee mandalee | Meena venchaavayaa Yamunaa-jalee | Nija-ganaa-sahita sancharale ||
Ovee 125
तो अकस्मात मित्रात्मजातटी । अंडजशुक्तिका पाहिली दृष्टीं । मग सर्व मिळोनि चंचुपुटी । खाद्य म्हणोनि भेदिती ते ॥ १२५ ॥
Toh akasmaata Mitra-aatmajaa-tatee | Andaja-shuktikaa paahilee drishtee | Maga sarva miloni chanchu-putee | Khaadya mhanoni bheditee tey ||
Ovee 126
चंचुपुटांचा भेदवज्र । तेणे अंड झाले जर्जर । द्विशकल होऊनि सत्वर । महीवरी आदळलें ॥ १२६ ॥
Chanchu-putaanchaa bheda vajru | Tene anda jhaale jarjaru | Dvishakala houuni satvaru | Maheevaree aadalale ||
Ovee 127
परी वरील शकल पडिले मही । खालील शकलांत बाळ विदेही । जैसा अर्क उदकप्रवाहीं । एकाएकीं उतरला ॥ १२७ ॥
Paree vareela shakala padile mahee | Khaaleela shakalaata baala videhee | Jaisaa arka udaka pravaahee | Ekaa ekee utaralaa ||
Ovee 128
रुदनशब्द कडकडाट । बाळतेजाचा बोभाट । तें न्याहाळितां चकचकाट । पाहोनिया पळाले ते ॥ १२८ ॥
Rudana shabda kada-kadaatu | Baala teja achaa bobhaatu | Tey nyaahaalitaa chaka-chakaatu | Paahoniyaa palaale tey ||
Ovee 129
अ सो सकळशुक्तिका रत्नाकर । आंत मुक्तमुक्तिकेचाच भद्र मच्छेंद्र । असतां तमारिकन्यातीर । पावला धीवर त्या काळीं ॥ १२९ ॥
Aso sakala-shuktikaa ratnaakaru | Aata mukta mukti kechaa cha Bhadra Machchendru | Asataa Tamaari-kanyaa-teeru | Paavalaa dheevara tyaa kaalee ||
Ovee 130
तो धीवर कामिकनाम सुभट । पाहतां अंडज प्रकट । तों आंत रत्नतेज स्फुट । बाळ रम्य देखिला ॥ १३० ॥
Toh dheevara Kaamika-naama subhatu | Paahataa andaja shuktika prakatu | Toh aanta ratna teja sphutu | Baala ramya dekhilaa ||
Ovee 131
देखिला परी जो सविता । मग चित्तीं द्रवली मोहममता । म्हणे बाळ हें कोमळ तत्त्वतां । यातें भक्षील कोणी सावज ॥ १३१ ॥
Dekhilaa paree jo Savitaa | Maga chittee dravalee moha mamataa | Mhane baala hey komala tattvataa | Yaate bhaksheela konee saavaja ||
Ovee 132
ऐसा उदय होतां चित्तीं । देव शब्दकुसुमा सांडिती । कीं हे महाराजा कामिकमूर्ती । बाळ नेई वो सदनातें ॥ १३२ ॥
Aisaa udaya hotaa chittee | Deva shabda-kusumaa saanditee | Kee hey Mahaaraajaa Kaamika-Moortee | Baala neee vo sadanaate ||
Ovee 133
अरे हा कवि नारायण । मच्छोदरी पावला जनन । तरी मच्छेंद्र ऐसें यातें नाम । जगामाजीं मिरवीं कीं ॥ १३३ ॥
Arey haa Kavi Naaraayanu | Machchodaree paavalaa jananu | Taree Machchendra aise yaate naamu | Jagaa-maajee miravee kee ||
Ovee 134
अरे हा दक्ष योगींद्रजेठी । तारक नौका महीपाठीं । तरी तूं संशय सोडोनि पोटीं । सदना नेईं महाराजा ॥ १३४ ॥
Arey haa daksha Yogeendra-jethee | Taaraka naukaa mahee paathee | Taree too sanshaya sodoni potee | Sadanaa neee Mahaaraajaa ||
Ovee 135
ऐसे देववागुत्तररत्न । कर्णपुटिकं होतां भूषण । मग तें दृढ करोनि जतन । हृदयसंपुटीं पाळीतसे ॥ १३५ ॥
Aise Deva-vaagu-uttara-ratnu | Karnaputika hotaa bhooshanu | Maga tey dridha karoni jatanu | Hridaya-samputee paaleetase ||
Ovee 136
महाविश्वासाचे पाठीं । आधींच मोह नांदेल पोटीं । आनंदाची अपार दाटी । आनंदपात्रीं हेलावे ॥ १३६ ॥
Mahaa-vishvaasaache paathee | Aadheencha moha naandela potee | Aananda achee apaara daatee | Aananda paatree helaave ||
Ovee 137
जैसें पयाचेनि पात्रीं । घृतशर्करा होय मिश्रिती । तो गोडपणाचा भाग अमृतीं । वाढला कां जाईना ॥ १३७ ॥
Jaise payaacheni paatree | Ghrita-sharkaraa hoya mishritee | Toh goda pana achaa bhaaga amritee | Vaadhalaa kaa jaaeenaa ||
Ovee 138
कीं दरिद्राचे सुरवाडास । मनी पेटली राजहौस । ते गजशुंडींची माळा ग्रीवेस । सुख कां वाटलें जाईना ॥१३८ ॥
Kee daridraache sura-vaadaasu | Manee petalee raaja hausu | Tey gaja shundeechee maalaa greevesu | Sukha kaa vaatale jaaeenaa ||
Ovee 139
कीं वंशवृद्धि ते शून्यमय । चिंताकाळिमा निशा आहे । तैसा सुतमित्राचा होतां उदय । मग तेथ चिंता कासया ॥ १३९ ॥
Kee vamsha vriddhi tey shuunyamayu | Chintaa-kaalimaa nishaa aahe | Taisaa suta Mitra achaa hotaa udayu | Maga tetha chintaa kaasayaa ||
Ovee 140
कीं कवडीसाठीं वेंचिता प्राण । ते मांदूसचि लाधली सुखधन । कीं मृत्युभयातें असुख मानून । चित्त जडे चिंतासाकडीं ॥ १४० ॥
Kee kavadee-saathee vonchitaa praanu | Tey maandoosachi laadhalee sukha dhanu | Kee mrityu bhayaate asukha maanuunu | Chitta jade chintaa-saakadee ||
Ovee 141
तों पीयूषाची अनुकूलता । गोडी सुखाचा उदय होतां । मग चिंतानिशीचा आनंदसविता । प्रमेलागीं हेलावे ॥ १४१ ॥
Toh peeyooshaa chee anukoolataa | Godee sukha achaa udaya hotaa | Maga chintaa-nisheechaa aananda Savitaa | Pramelaagee helaave ||
Ovee 142
मग स्नेहकवचें करसंपुटी । तोयें न्हाणिला बाळजेठी । हृदयीं वाहूनि कामिक पोटीं । सदनीं आणिलें तयातें ॥ १४२ ॥
Maga sneha-kavache kara-samputee | Toye nhaanilaa baala jethee | Hridayee vaahuuni Kaamika potee | Sadanee aanile tayaate ||
Ovee 143
शारद्वता नामें सुंदरा नारी । ओपिता झाला तिचे करीं । म्हणे साजणी वंशाधारी । सुत मिरवीं लोकांत ॥ १४३ ॥
Shaaradvataa naame sundaraa naaree | Opitaa jhaalaa tiche karee | Mhane saajanee vamsha aadhaaree | Suta miravee lokaata ||
Ovee 144
कीं पाहें पां पूर्ण भरंवसा । कीं राधातनय कर्ण जैसा । तरी तो पुढें राजमांदुसा । जगामाजी आव्हानी ॥ १४४ ॥
Kee paahe paa poorna bharavasaa | Kee Raadhaa-tanaya Karna jaisaa | Taree toh pudhe raaja-maandusaa | Jagaa-maajee aavhaanee ||
Ovee 145
तन्न्यायें भाग्योदयें । सर्व सुखशयनीं पहुडावे । अहाहा बाळ अवतार होय । कवि नारायण मच्छेंद्र ॥ १४५ ॥
Tannyaaye bhaagyodaye | Sarva sukha shayanee pahudaave | Ahaahaa baala avataara hoyu | Kavi Naaraayana Machchendra ||
Ovee 146
मग कामिकहाती सुढाळ सुता । नवरत्नांच्या सम पाहतां । परम आनंदली शारद्वता । बाळ कवळिला स्नेहमेळीं ॥ १४६ ॥
Maga Kaamika-haatee sudhaala sutaa | Nava-ratnaanchyaa sama paahataa | Parama aanandalee Shaaradvataa | Baala kavalilaa sneha melee ||
Ovee 147
स्नेहें धरितांचि पयोधरी । पय दाटलें अतिपाझरीं । जैसे सोमतेजकरी । सोमकांत द्रवतसे ॥ १४७ ॥
Snehe dharitaanchi payodharee | Paya daatale ati-paajharee | Jaise Soma-teja-karee | Somakaanta dravatase ||
Ovee 148
असो कुशांचें मंडन । स्नेहभावें होतां संगोपन । मग बाळजठरपिंडीचा अग्न । पय पाहोनि स्वीकारी ॥ १४८ ॥
Aso kushaanche mandanu | Sneha bhaave hotaa sangopanu | Maga baala-jathara-pindeechaa agnu | Paya paahoni sveekaaree ||
Ovee 149
तैं स्नेहाचा ओघ बाणे । बाळ अंगिकारोनि मार्जनें । तप्तोदकीं घालोनि स्नानें । पालखातें हालवितसे ॥ १४९ ॥
Tai sneha achaa ogha baane | Baala angikaaroni maarjane | Tapto dakee ghaaloni snaane | Paalakhaate haalavitase ||
Ovee 150
आधींच नामें शारद्वता । त्यावरी अपत्यकामी कांता । तेथे बाळमोहकाम द्रवतां । कवण रीतीं वर्णावें ॥ १५० ॥
Aadheencha naame Shaaradvataa | Tyaa-varee apatya-kaamee kaantaa | Tethe baala moha kaama dravataa | Kavana reetee varnaave ||
Ovee 151
आधींच असतां अमरवेली । त्यावरी पर्जन्यवृष्टि झाली । मग तो हेलावा लवलव पाउलीं । कवणासी वर्णवे ॥ १५१ ॥
Aadheencha asataa amaravelee | Tyaa-varee parjanya-vrishti jhaalee | Maga toh helaavaa lavalava paaulee | Kavanaasee varnave ||
Ovee 152
ऐसेपरी आनंदस्थितीं । दिवस लोटले कांहीसे मिती । पांच वरुषें वयावरुती । मच्छिंद्रनाथ मिरवला ॥ १५२ ॥
Aise paree aananda sthitee | Divasa lotale kaaheese mitee | Paancha varushe vayaa-varutee | Machchindra-Naatha miravalaa ||
Ovee 153
तंव कोणे एके दिवसी । सुदिनीं उदईक भूमीसी । पिता म्हणे तमारिकन्येसी । चला जाऊं ये मच्छिंद्रा ॥ १५३ ॥
Tava kone eke divasee | Sudinee udaeeka bhoomeesee | Pitaa mhane Tamaari-kanyesee | Chalaa jaaoo ye Machchindraa ||
Ovee 154
अवश्य म्हणे मच्छिंद्रनाथ । कृतांतभगिनीतीरा येत । मग जळोदरीं संचरोनि तात । मच्छबाळां आव्हानीतसे ॥ १५४ ॥
Avashya mhane Machchindra-Naathu | Kritaanta-Bhaginee-teeraa yetu | Maga jalodaree sancharoni taatu | Machcha-baalaa aavhaa neetase ||
Ovee 155
तंव जाळ्यासवें मीनधाडी । आंतुल्या ओढी करसंपुटी । बाहेर काढितां कामिक जेठी । महीं मीनांतें सोडीतसे ॥ १५५ ॥
Tava jaalyaasave meena-dhaadee | Aantulyaa odhee kara-samputee | Baahera kaadhitaa Kaamika jethee | Mahee meenaate sodeetase ||
Ovee 156
मच्छिंद्रासी म्हणे सुतोत्तमा । वेचोनि सांठवी या मीनां । ऐसे वदोनि कामिक पुन्हां । जळमाजी संचरे ॥ १५६ ॥
Machchindraasee mhane sutottamaa | Vechoni saanthavee yaa meenaa | Aise vadoni Kaamika punhaa | Jala maajee sanchare ||
Ovee 157
येरीकडे मच्छिंद्रनाथ । मीन देखतां म्हणे हो तात । अहा मातुळकुळा घात । कामिका ताता मांडिला ॥ १५७ ॥
Yereekade Machchindra-Naathu | Meena dekhataa mhane ho taatu | Ahaa maatula-kulaa ghaatu | Kaamikaa taataa maandilaa ||
Ovee 158
तरी आपण असतां ऐसी रहाटी । बरवेपणें पाहतां दृष्टी । हें योग्य नव्हे कर्म पाठीं । उपकारा मिरवावें ॥ १५८ ॥
Taree aapana asataa aisee rahaatee | Barave pane paahataa drishtee | Hey yogya navhe karma paathee | Upakaaraa miravaave ||
Ovee 159
पूर्वी आस्तिकें मातुळकुळा रक्षिलें । आपुले तपाचेनि बळें । राव बोधोनि सत्रपाळ । नागकुळा वाचविले ॥ १५९ ॥
Poorvee Aastike maatula-kulaa rakshile | Aapule tapaa-cheni bale | Raava bodhoni satrapaalu | Naaga kulaa vaachavile ||
Ovee 160
मग एक एक मत्स्य वेचोनि । प्रवाहा मेळवी जीवनालागोनी । तें कामिकतातें दृष्टीनें पाहोनी । परम चित्तीं क्षोभला ॥ १६० ॥
Maga eka eka matsya vechoni | Pravaahaa melavee jeevanaa-laagonee | Tey Kaamika-taate drishteene paahonee | Parama chittee kshobhalaa ||
Ovee 161
जैसा परम सबळ । पेटला मिरवी वडवानळ । तेवीं कामिकक्रोधाग्नि प्रबळ । हृदयामाजी धडाडी ॥ १६१ ॥
Jaisaa parama sabalu | Petalaa miravee vadavaanalu | Tevee Kaamika-krodha-agni prabalu | Hridayaa-maajee dhadaadee ||
Ovee 162
कीं मेघमंडळाचे दाटीं । चपळा पळती तेजावाटी । तैसा धडाडोनि क्रोध पोटीं । बाहेर आला तत्क्षणीं ॥ १६२ ॥
Kee megha-mandalaache daatee | Chapalaa palatee tejaa vaatee | Taisaa dhadaadoni krodha potee | Baahera aalaa tatkshanee ||
Ovee 163
लक्षोनि मच्छिंद्राचें मुखमंडन । स्वकरपुटी केले ताडन । म्हणे जळोदरीचे काढितां मीन । बहु श्रम जाणसी ॥ १६३ ॥
Lakshoni Machchindraache mukha-mandanu | Svakara-putee kele taadanu | Mhane jalodareeche kaadhitaa meenu | Bahu shrama jaanasee ||
Ovee 164
तरी पुन्हां जळोदरी । मच्छ सोडितोसी कैसा भिकारी । खासील काय उदरांतरी । भीक मागों जाशील ॥ १६४ ॥
Taree punhaa jalodaree | Machcha soditosee kaisaa bhikaaree | Khaaseela kaaya udara antaree | Bheeka maago jaasheelu ||
Ovee 165
ऐसे ऐकोनि कमिकवचन । मनांत मच्छिंद्र करी बोलणें । सर्वांत पवित्र भिक्षान्न । दोष त्यासी कांहीं नसे ॥ १६५ ॥
Aise aikoni Kaamika-vachanu | Manaata Machchindra karee bolane | Sarvaata pavitra bhikshaannu | Dosha tyaasee kaanhee nase ||
Ovee 166
तरी हाचि आतां उपदेश । आरंभावे भिक्षान्नास । येरीकडे जळोदरास । कामिक तेव्हां संचरला ॥ १६६ ॥
Taree haachi aataa upadeshu | Aarambhaave bhikshaa-annaasu | Yereekade jalodaraasu | Kaamika tevhaa sancharalaa ||
Ovee 167
येरीकडे मच्छिंद्रनाथ दृष्टी चुकवोनि गमन करीत । भ्रमण करितां अद्वैतवनांत । सुढाळ जागा दिसेना ॥ १६७ ॥
Yereekade Machchindra-Naathu |Drishtee chukavoni gamana kareetu | Bhramana karitaa Advaita vanaatu | Sudhaala jaagaa dise-naa||
Ovee 168
मग उत्तरदिशा बद्रिकाश्रम । पाहतां झाला योगद्रुम । तेथें द्वादश वर्षे उत्तमोत्तम । योगालागी आचरला ॥ १६८ ॥
Maga uttara dishaa Badrikaa-Aashramu | Paahataa jhaalaa yoga-drumu | Tethe dvaadasha varshe uttamottamu | Yogaa laagee aacharalaa ||
Ovee 169
तें तीव्र तप गा शुचिस्मंत । मंत्रदृष्टी अद्वैतवनांत । लोहकंटक पादांगुष्ठांत । देऊनि तप करीतसे ॥१६९ ॥
Tey teevra tapa gaa shuchi-smantu | Mantra drishtee Advaita vanaatu | Lohakantaka paadaan gushthatu | Deuuni tapa kareetase ||
Ovee 170
ऊर्ध्व वायूचे करुनि भक्षण । दृष्टी अर्का देऊनि दान । वाचा करोनि कृष्णार्पण । हरीभजनीं मिरविला ॥ १७० ॥
Oordhva vaayuche karuni bhakshanu | Drishtee Arkaa deuuni daanu | Vaachaa karoni Krishna-arpanu | Haree-bhajanee miravilaa ||
Ovee 171
शरीर क्लेशा देऊनि दान । ईश्वरी वेध तनुमनप्रमाणें । तेणें अस्थिपंजरावरोन । त्वचा तितुकी मिरवीतसे ॥ १७१ ॥
Shareera kleshaa deuuni daanu | Eeshvaree vedha tanu-mana-pramaane | Tene asthi-panjaraa-varonu | Tvachaa titukee miraveetase ||
Ovee 172
तपें भक्षिलें सकळ मांस । परी लाग न लागे अस्थित्वचेस । मांस भक्षोनि सकळ भागास । वृद्धिरस सकळ आटिलें ॥ १७२ ॥
Tape bhakshile sakala maasu | Paree laaga na laage asthitvachesu | Maaunsa bhakshoni sakala bhaagaasu | Vriddhirasa sakala aatile ||
Ovee 173
नेत्र फिरोनि झाल्या वाती । दिसों लागली कार्पासरीती । सकळ तेजाची आटली ज्योति । महाघोर तपानें ॥ १७३ ॥
Netra phironi jhaalyaa vaatee | Diso laagalee kaarpaasa-reetee | Sakala tejaachee aatalee jyoti | Mahaa ghora tapaane ||
Ovee 174
अस्थि त्वचा व्यक्त होऊनी । शिरा दिसती चांगुलपणीं । सर्व अंग गेले वाळोनि । काष्ठापरी मिरवितसे ॥ १७४ ॥
Asthi tvachaa vyakta houunee | Shiraa disatee chaangula panee | Sarva anga gele vaaloni | Kaashthaa paree miravitase ||
Ovee 175
ऐसे क्लेश असंभवित । मच्छिंद्रअंगी जाणवत । तों तेथें अकस्मात । अत्रिनंदन पातला ॥ १७५ ॥
Aise klesha asambhavitu | Machchindra-angee jaanavatu | Toh tethe akasmaatu | Atrinandana paatalaa ||
Ovee 176
संचरोनि देवालया । स्तविता झाला उमाराया । हे दक्षजामाता करुणालया । दिगंबरा आदिपुरुषा ॥ १७६ ॥
Sancharoni devaalayaa | Stavitaa jhaalaa Umaa raayaa | Hey daksha jaa maataa karunaa-aalayaa | Digambaraa aadi-purushaa ||
Ovee 177
कामांतका फणिवेष्टका । रुंडभूषणा कैलासनायका । अपर्णानिधाना कामांतका । वृषभारोहणा महाराजा ॥ १७७ ॥
Kaamaantakaa phani-veshtakaa | Runda-bhooshanaa Kailaasa-naayakaa | Aparnaa-nidhaanaa Kaama-antakaa | Vrishabha-aarohanaa Mahaaraajaa ||
Ovee 178
हे सकळ दानवांतका । देवाधीशा उमाकांता । प्रळवरुद्रा त्रिपुरांतका । शूलपाणी महाराजा ॥ १७८ ॥
Hey sakala daanava antakaa | Deva-adheeshaa Umaakaantaa | Pralaya-Rudraa Tripura -ntakaa | Shoola-paanee Mahaaraajaa ||
Ovee 179
हे शंकरनामाभिधानी । पंचवक्त्रा त्रिनयनी । भस्मधारणा उमारमणी । नरकपाळा विराजसी ॥ १७९ ॥
Hey Shankara naama abhi dhaanee | Pancha-Vaktraa trinayanee | Bhasma-dhaaranaa Umaa-ramanee | Naraka paalaa viraajasee ||
Ovee 180
ऐसें स्तुतीचें वाग्रत्न । दत्त अर्पितां माळा करोन । तेणें तोषोनि कामदहन । प्रत्यक्षपणें मिरवला ॥ १८० ॥
Aise stuteeche vaagratnu | Datta arpitaa maalaa karonu | Tene toshoni Kkaamadahanu | Pratyaksha pane miravalaa ||
Ovee 181
प्रत्यक्ष होतां उमाकांत । नयनीं यजिता झाला दत्त । मग आलिंगोनि प्रेमभरित । निकट आपण बैसला ॥ १८१ ॥
Pratyaksha hotaa Umaakaantu | Nayanee yajitaa jhaalaa Dattu | Maga aalingoni prema bharitu | Nikata aapana baisalaa ||
Ovee 182
योगक्षेमाची सकळ वार्ता । शिव पुसता झाला दत्ता । तेणेंही सांगोनि क्षेमवार्ता । शिवसुखा पूसिलें ॥ १८२ ॥
Yoga-kshemaachee sakala vaartaa | Shiva pusataa jhaalaa Dattaa | Tenenhee saangoni kshema-vaartaa | Shiva sukhaa poosile ||
Ovee 183
यापरी बोलता झाला दत्त । कीं बद्रिकाश्रमीं कानन बहुत । तरी महाराजा दृष्टी व्यक्त । माजी करा कृपाळुवा ॥ १८३ ॥
Yaaparee bolataa jhaalaa Dattu | Kee Badrikaa-Aashramee kaanana bahutu | Taree mahaaraajaa drishtee vyaktu | Maajee karaa kripaaluvaa ||
Ovee 184
मग अवश्य म्हणोनि उमारमण । उभयतां पाहूं चालले कानन । परी ही वासना दत्ताकारणें । मच्छिंद्रदैवें उद्भवली ॥ १८४ ॥
Maga avashya mhanoni Umaaramanu | Ubhayataa paahoo chaalale kaananu | Paree hee vaasanaa Dattaa kaarane | Machchindra-daive udbhavalee ||
Ovee 185
जैसा लाभ असतो पदरीं । तो सहज वळूनि येत घरीं । लघुशंके मूत्रधारीं । मांदुसघट लागतसे ॥ १८५ ॥
Jaisaa laabha asato padaree | Toh sahaja valuuni yeta gharee | Laghu shanke mootra-dhaaree | Maandusa-ghata laagatase ||
Ovee 186
कीं उष्णत्रासें मही चाली । आतुडे कल्पतरुची साउली । तेवीं दत्तवासना उद्भवली । मच्छिंद्रदैवप्रकरणीं ॥ १८६ ॥
Kee ushnatraase mahee chaalee | Aatude kalpataru chee saaulee | Tevee Datta-vaasanaa udbhavalee | Machchindra daiva prakaranee ||
Ovee 187
कीं याजव्रता टाकिल्या बाहेरी । हिरा ठेवोनि नेत मारी । तेवीं दत्तात्रेयवासनालहरी । उदेली मच्छिंद्रदैवानें ॥ १८७ ॥
Kee yaajavrataa taakilyaa baaheree | Hiraa thevoni neta gharee | Tevee Dattaatreya-vaasanaa-laharee | Udelee Machchindra-daivaane ||
Ovee 188
असो ऐशा लाभभावना । उभयतां रमती बद्रिकाश्रमा । नाना तरुप्लवंगमां । अपार चिन्हें पाहती ॥ १८८ ॥
Aso aishaa laabha-bhaavanaa | Ubhayataa ramatee Badrikaa-Aashramaa | Naanaa taru-plavangamaa | Apaara chinhe paahatee ||
Ovee 189
सुरतरु पोफळी । बकुळ चंपक कर्दळी । गुलछबु गुलाब केळी । नारळी सोनकेळी शोभल्या ॥ १८९ ॥
Surataru pophalee | Bakula champaka kardalee | Gulachabu gulaaba kelee | Naaralee sonakelee shobhalyaa ||
Ovee 190
कीं सहज पाषाण ढळितां महीसी । दैवें आतुडे हस्तपादांसी । तेवीं मच्छिंद्रदैवउद्देशी । दत्तवासना उद्भवली ॥ १९० ॥
Kee sahaja paashaana dhalitaa maheesee | Daive aatude hasta-paadaansee | Tevee Machchindra daiva uddeshee | Datta-vaasanaa udbhavalee ||
Ovee 191
ऐसे वर्णितां अपारतरु । तरी बद्रिकेचा फार शेजारु । कानना महा निकट मंदारु । मंदराचळ शोभला ॥ १९१ ॥
Aise varnitaa apaara taru | Taree Badrikechaa phaara shejaaru | Kaananaa mahaa nikata mandaaru | Mandaraachala shobhalaa ||
Ovee 192
तयावरोनि वर्षत तोयवर । मणिकर्णिके अपार नीर । ती भागीरथी उत्तमतीर । निजदृष्टीनें पाहिली ॥ १९२ ॥
Tayaa varoni varshata toyavaru | Manikarnike apaara neeru | Tee Bhaageerathee uttamateeru | Nija-drishteene paahilee ||
Ovee 193
मग तेथ ओघ धरोन । उभयतां करिते झाले गमन । असो मच्छिंद्राकारणें । निजदृष्टीं पाहातील ॥ १९३ ॥
Maga tetha ogha dharonu | Ubhayataa karite jhaale gamanu | Aso Machchindraa kaarane | Nija-drishtee paahaateela ||
Ovee 194
तेथे जी जी होईल वार्ता । श्रीगुरु ज्ञानें होय सांगता । निमित्तमात्र धुंडीसुता । ग्रंथामाजी मिरविलें ॥ १९४ ॥
Tethe jee jee hoeela vaartaa | Shreeguru jnyaane hoya saangataa | Nimitta-maatra Dhundeesutaa | Granthaa-maajee miravile ||
Ovee 195
धुंडीसुत नरहरिवंशीं । मालू वदे कवित्वासी । निमित्तमात्र नरहरिकृपेसी । तोचि बोलवी ज्ञानेश ॥ १९५ ॥
Dhundeesuta Narahari vamshee | Maaloo vade kavitvaasee | Nimitta-maatra Narahari-kripesee | Tochi bolavee Jnyaaneshu ||
Ovee 196
स्वस्ति श्रीभक्तिकथासार । संमत गोरक्षकाव्य किमयागार । सदा परिसोत भाविक चतुर । प्रथमोऽध्याय गोड हा ॥ १९६ ॥
Svasti Shreebhaktikathaa Saaru | Sammata Goraksha Kaavya kimayaa gaaru | Sadaa parisota bhaavika chaturu | Prathama Adhyaaya goda haa || श्रीकृष्णार्पणमस्तु । श्रीदत्तात्रेयार्पणमस्तु । Shri Krishnarpanamastu | Shri Dattatreyarpanamastu इति श्रीनवनाथभक्तिसार प्रथमाध्याय संपूर्ण । Iti Shri Navnath Bhaktisar Adhyaya Prathama Sampurnah